Dwa niezwykłe pierścienie wokół gwiazdy Fomalhaut. Rozmiar jednego zaskoczył naukowców

9 maja 2023, 08:07

Fomalhaut od lat przyciąga uwagę astronomów. Ta młoda gorąca gwiazda położona jest 25 lat świetlnych od Ziemi i widać ją jako najjaśniejszą gwiazdę konstelacji Ryba Południowa, którą w Polsce można zobaczyć jesienią nisko nad południowym horyzontem. Gwiazdę otacza wielki dysk pyłowy, ale dopiero Teleskop Webba pozwolił poznać szczegóły jego budowy i zobaczyć niezwykły wewnętrzny pierścień asteroid oraz przekonać się, jak jest olbrzymi.



Na pewno dokonaliśmy postępu? Rolnicy mają mniej wolnego niż łowcy-zbieracze.

21 maja 2019, 10:20

Przyzwyczajeni jesteśmy myśleć, że historia ludzkości to historia postępu. Jednym z najważniejszych wydarzeń w historii ludzkości jest przejście z łowiecko-zbierackiego trybu życia, do uprawy roli. Tymczasem badania przeprowadzone na Filipinach wskazują, że łowcy-zbieracze, którzy przeszli na rolnictwo, pracują o 10 godzin w tygodniu dłużej


Miejskie wyspy wilgoci – w większości miast opady są większe niż na terenach wiejskich

12 września 2024, 07:51

W ostatnich dekadach tempo urbanizacji znacząco wzrosło. Powstają nowe miasta i rozrastają się już istniejące, a proces ten ma wpływ na otoczenie. Wszyscy słyszeliśmy o miejskiej wyspie ciepła, zjawisku polegającym na termicznym uprzywilejowaniu przestrzeni miejskiej. Okazuje się jednak, że w miastach nie tylko jest cieplej. Otrzymują one też więcej opadów niż pobliskie tereny wiejskie. A to grozi powodziami błyskawicznymi. Co więcej, w ciągu ostatnich 20 lat wielkość tych „miejskich wysp wilgoci” niemal się podwoiła.


Wbrew przekonaniu, jajko jest bardziej wytrzymałe, gdy spada na bok, a nie na czubek

12 maja 2025, 12:47

Wyobraźcie sobie, że macie upuścić jajko z pewnej wysokości tak, by się nie rozbiło. W jakiej pozycji je upuścicie: by spadło na bok czy na któryś z końców? Przekonanie, że jajko jest bardziej wytrzymałe na uderzenia w jeden z końców jest tak powszechne, że mowa jest o tym i podczas szkolnych eksperymentów, i w materiałach wideo w internecie. Inżynierowie z MIT postanowili sprawdzić, czy jest to prawdą. Przeprowadzili szereg eksperymentów i odkryli, że jajko jest bardziej wytrzymałe, gdy upadnie na bok. Ich badania zostały opisane na łamach Communications Physics i pokazują, że warto weryfikować nawet od dawna „ustalone” powszechne przekonania.


Muzyka się upraszcza. Utwory są coraz mniej złożone i coraz bardziej przewidywalne

30 kwietnia 2026, 09:28

Włoscy badacze z Uniwersytetu Rzymskiego „La Sapienza”, Uniwersytetów w Padwie i Viterbo udowodnili, że muzyka zachodnia nie tylko staje się coraz bardziej do siebie podobna, ale też traci strukturalną złożoność, którą dawniej ją wyróżniała. Wyniki ich pracy, opublikowane w piśmie Scientific Reports, potwierdzają to, co odczuwa wiele osób - utwory różnych artystów coraz mniej się od siebie różnią.


Szkoła

Dekoracje rozpraszają uczniów

28 maja 2014, 12:37

Naukowcy z Carnegie Mellon University poinformowali, że bogato ozdobione klasy w szkołach rozpraszają uwagę dzieci i powodują, że gorzej się one uczą. Anna V. Fisher, Karrie E. Godwin i Howard Seltman badali, w jaki sposób ozdobione ściany w klasach wpływają na skupienie się dzieci i ich zdolność do nauczenia się


Poważny problem w lasach Yellowstone

9 października 2014, 12:10

W północnych regionach Gór Skalistych od 2009 roku obserwuje się szybkie wymieranie całych lasów składających się z sosny wysokogórskiej (Pinus albicaulis). Lasy są zabijane przez żuka z gatunku Dendrodocus ponderosae, którego populacja gwałtownie wzrosła w wyniku globalnego ocieplenia


Znaleźli burzyka siodłatego

8 kwietnia 2015, 13:12

Niewielka wyspa Higashijima, położona 1000 kilometrów od południowych wybrzeży Japonii nie byłaby miejscem, o którym warto wspominać, gdyby nie fakt, że znaleziono na niej nowy gatunek ptaka.


Pierwsze zdjęcie formującej się planety

19 listopada 2015, 12:17

W odległości 450 lat świetlnych od Ziemi znajduje się młoda gwiazda LkCa15. Otacza ją dysk protoplanetarny. Pomimo znacznej odległości od Ziemi naukowcom z University of Arizona udało się wykonać pierwsze w historii zdjęcie formującej się planety.


Australijczycy badają ślimaki, których boją się rozgwiazdy niszczące Wielką Rafę

18 września 2017, 11:07

W ocaleniu Wielkiej Rafy Koralowej mają pomóc drapieżne ślimaki Charonia tritonis.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk